Powrót do budowy radia reakcyjnego

Radioodbiorniki lampowe i wszystko co jest z nimi związane.

Moderatorzy: gsmok, tszczesn, Romekd, Einherjer, OTLamp

Awatar użytkownika
Atlantis
625...1249 postów
625...1249 postów
Posty: 636
Rejestracja: pn, 16 sierpnia 2010, 19:12

Powrót do budowy radia reakcyjnego

Post autor: Atlantis »

Minęło już trochę czasu odkąd ostatnio zajmowałem się lampami. Jakiś czas temu zajęła mnie głównie elektronika cyfrowa i mikroprocesorowa (również w wydaniu retro). Pomyślałem jednak, że dobrze byłoby wrócić do któregoś ze starych projektów na lampach.
Więcej niż dekadę temu złożyłem prosty odbiornik reakcyjny na 2k2m (stopień z reakcją) i 2ź4 (wzmacniacz audio ze słuchawkami wysokoomowymi w anodzie). Radyjko zostało sklecone w prowizorycznej formie na dwóch kawałkach laminatu. Schemat wrzucałem wtedy na forum, jest dostępny pod tym adresem, przy czym nie jestem na 100% pewien czy to ostateczna wersja i czy nie wprowadziłem potem jakichś poprawek.
Pomyślałem, że może teraz warto byłoby nadać tej konstrukcji bardziej finalną formę: zmontować ją na właściwej płytce (albo nawet metalowym chasis), może nawet nieco rozbudować i umieścić w obudowie.

Przy tej okazji nasunęło mi się kilka pytań:
  • W jaki sposób najprościej byłoby dodać do tej konstrukcji jakiś stopień końcowego wzmacniacza audio, zdolnego wysterować niewielki głośnik? Jaka lampa (zgodna pod względem parametrów zasilania) pasowałaby do tych już użytych w projekcie? Jakiego transformatora głośnikowego użyć i czy dodatkowy stopień głośnikowy mogę zastosować zamiast wzmacniacza na 2ż4, czy jednak powinienem go zostawić w roli przedwzmacniacza?
  • Jakie rozwiązanie polecacie odnośnie zasilania? Podczas eksperymentów używałem zestawu bateryjek 9V połaczonych szeregowo, a napięcie żarzenia (2V) wytwarzał regulowany stabilizator. Może jednak dałoby się do tej konstrukcji dodać zasilacz sieciowy, bardziej zgodny z duchem epoki?
ballasttube
3125...6249 postów
3125...6249 postów
Posty: 3308
Rejestracja: czw, 25 marca 2010, 00:12

Re: Powrót do budowy radia reakcyjnego

Post autor: ballasttube »

Podobne układy były opisane w książce Wargalli
"Młody radioamator".
Nie wiem,jak jest z jej dostępnością obecnie.
Może Ktoś z Kolegów na Forum się tu wypowie?
A może ją ma.
Ja się niestety niefortunnie jej pozbyłem.
Może też na wiadomym serwisie aukcyjnym ktoś ją wystawi?
Francuzi stosowali do amatorskich urządzeń lampowych
bateryjnych nawet transformatorki sieciowe na niskie
napięcia wyjściowe jako głośnikowe.
Widocznie brak szczeliny nie robil takich szkód.
Chodzi o nawijanie cienkiego drutu na wysokoomowe
obciążenie anodowe.
Jeżeli uda się taki transformatorek rozebrać i złożyć
z powrotem ze szczeliną,to tym lepiej.
Z dwuwoltowym żarzeniem to trzeba by się spodziewać
obecnie albo 2P29Ł na wiadomym serwisie aukcyjnym,
albo 2P29P, albo 3S4T i w tym ostatnim przypadku dać
oba włókna szeregowo dla 2,8V.
Lampy KL x będą rzadkie i drogie,z dwuwoltowym żarzeniem.
Ktoś ostatnio na w/w serwisie aukcyjnym
wystawiał zestaw bodaj trzech lampek dwuwoltowych
amerykańskich za rozsądną jeszcze cenę i nie schodziły.
Dawno tam nie byłem,może jeszcze są?
Głośnikowa też tam była.
Pozdrawiam Kolegę.
Jacek
ballasttube
3125...6249 postów
3125...6249 postów
Posty: 3308
Rejestracja: czw, 25 marca 2010, 00:12

Re: Powrót do budowy radia reakcyjnego

Post autor: ballasttube »

PS:
głośnik z ruchomą kotwicą i nieruchomą cewką od VE301 lub DKE38
od lampy VCL11 lub RES164 jest wysokoomowy i by się nadawał bez
transformatorka głośnikowego.
Pozdrawiam .
Jacek
cirrostrato
3125...6249 postów
3125...6249 postów
Posty: 6244
Rejestracja: sob, 5 listopada 2005, 15:51
Lokalizacja: Warszawa

Re: Powrót do budowy radia reakcyjnego

Post autor: cirrostrato »

A może 12Ż1Ł(?), przy jakimś kontakcie ,,biznesowym'' ze mną te bańki mogę dodać gratis.
cirrostrato
3125...6249 postów
3125...6249 postów
Posty: 6244
Rejestracja: sob, 5 listopada 2005, 15:51
Lokalizacja: Warszawa

Re: Powrót do budowy radia reakcyjnego

Post autor: cirrostrato »

Wzmacniacz mcz, taniej się nie da a cena całości śmieszna https://serwis.avt.pl/manuals/AVT5317.pdf
Awatar użytkownika
Marek7HBV
3125...6249 postów
3125...6249 postów
Posty: 3923
Rejestracja: wt, 1 grudnia 2015, 19:26

Re: Powrót do budowy radia reakcyjnego

Post autor: Marek7HBV »

Atlantis pisze: wt, 1 października 2024, 00:47

Przy tej okazji nasunęło mi się kilka pytań:
  • W jaki sposób najprościej byłoby dodać do tej konstrukcji jakiś stopień końcowego wzmacniacza audio, zdolnego wysterować niewielki głośnik? Jaka lampa (zgodna pod względem parametrów zasilania) pasowałaby do tych już użytych w projekcie? Jakiego transformatora głośnikowego użyć i czy dodatkowy stopień głośnikowy mogę zastosować zamiast wzmacniacza na 2ż4, czy jednak powinienem go zostawić w roli przedwzmacniacza?
  • Jakie rozwiązanie polecacie odnośnie zasilania? Podczas eksperymentów używałem zestawu bateryjek 9V połaczonych szeregowo, a napięcie żarzenia (2V) wytwarzał regulowany stabilizator. Może jednak dałoby się do tej konstrukcji dodać zasilacz sieciowy, bardziej zgodny z duchem epoki?
Najprościej i najtaniej jest zrobić stopień mocy na ruskiej 2P1P {zamaskowanej by pasowała do epoki} z transformatorem typu TS2 {wykonać szczelinę magnetyczną}. Moc do 0,5 W, a zasilacz oczywiście sieciowy.
cirrostrato
3125...6249 postów
3125...6249 postów
Posty: 6244
Rejestracja: sob, 5 listopada 2005, 15:51
Lokalizacja: Warszawa

Re: Powrót do budowy radia reakcyjnego

Post autor: cirrostrato »

2P1P tania, GDZIE??????????????
cirrostrato
3125...6249 postów
3125...6249 postów
Posty: 6244
Rejestracja: sob, 5 listopada 2005, 15:51
Lokalizacja: Warszawa

Re: Powrót do budowy radia reakcyjnego

Post autor: cirrostrato »

Marek7HBV pisze: wt, 1 października 2024, 08:56 Najprościej i najtaniej jest zrobić stopień mocy na ruskiej 2P1P
Masz rację https://sklep.lampyelektronowe.pl/?wyni ... hrase=2p1p
Awatar użytkownika
Atlantis
625...1249 postów
625...1249 postów
Posty: 636
Rejestracja: pn, 16 sierpnia 2010, 19:12

Re: Powrót do budowy radia reakcyjnego

Post autor: Atlantis »

ballasttube pisze: wt, 1 października 2024, 02:56 Francuzi stosowali do amatorskich urządzeń lampowych bateryjnych nawet transformatorki sieciowe na niskie napięcia wyjściowe jako głośnikowe. Widocznie brak szczeliny nie robil takich szkód. (...)
Jeżeli uda się taki transformatorek rozebrać i złożyć z powrotem ze szczeliną,to tym lepiej.
Znajdę gdzieś opis takiej przeróbki? Najlepiej ze zdjęciami? ;)
Ewentualnie jest szansa na zakup gotowego transformatorka głośnikowego?
Z dwuwoltowym żarzeniem to trzeba by się spodziewać obecnie albo 2P29Ł na wiadomym serwisie aukcyjnym, albo 2P29P
Z tego co pamiętam to były już jedne z tych subminiaturowych lampek, przewidzianych do lutowania w układzie. Preferowałbym jednak coś z cokołem - bardziej pasuje do pozostałych lamp. :)
albo 3S4T i w tym ostatnim przypadku dać oba włókna szeregowo dla 2,8V.
Taka lampa (albo podobna, np. 2P1P) będzie pracowała poprawnie na żarzeniu 2V? Bo 2,8V to chyba jednak z kolei za dużo dla 2k2m i 2ż4...
PS: głośnik z ruchomą kotwicą i nieruchomą cewką od VE301 lub DKE38 od lampy VCL11 lub RES164 jest wysokoomowy i by się nadawał bez transformatorka głośnikowego.
Tak. Zakładam tylko, że takie rozwiązanie będzie drogie, ze względu na trudny do zdobycia komponent. ;)
Marek7HBV pisze: wt, 1 października 2024, 08:56 Najprościej i najtaniej jest zrobić stopień mocy na ruskiej 2P1P {zamaskowanej by pasowała do epoki} z transformatorem typu TS2 {wykonać szczelinę magnetyczną}. Moc do 0,5 W, a zasilacz oczywiście sieciowy.
Maskować w sumie nie muszę - cała konstrukcja nie będzie raczej w 100% trzymała się realiów epoki, więc jedna lampa z innej dekady aż tak bardzo nie przeszkadza. "Chassis" i trak pewnie zrobię z laminatu.
Integrując istniejąca konstrukcję ze stopniem głośnikowym powinienem zostawić stopień na 2ż4 (jako przedwzmacniacz audio) czy bardziej sensowne będzie po prostu zastąpienie tej lampy wzmacniaczem głośnikowym? Próbuję przewidzieć ile miejsca będę potrzebował na laminacie do zbudowania tego. ;)

I jak podejść do kwestii zasilania? Jest jakiś sposób, żeby zbudować zasilacz sieciowy z 2V DC żarzenia (względnie) zgodnie z realiami epoki, czy jednak dać sobie spokój i tutaj postawić już na współczesne półprzewodniki? :)
ballasttube
3125...6249 postów
3125...6249 postów
Posty: 3308
Rejestracja: czw, 25 marca 2010, 00:12

Re: Powrót do budowy radia reakcyjnego

Post autor: ballasttube »

A propos zasilacza sieciowego żarzenia z epoki, to albo trzeba go będzie
zrobić na selenach,co jest jeszcze do dostania,albo na gazotronach,
co nie będzie łatwe. To jest wersja z końca lat 1920tych.
Niedawno jeden z Kolegów pokazywał takie francuskie zasilacze do
ładowania akumulatorów żarzeniowych ołowiowych na 2V z powyższej epoki.
Na gazotronach.Trzeba by to potem wyfiltrować solidnie.
Pojemność elektrolita powinna być duża, a w tamtych epokach trudno było
o takie. Musiałaby być spora bateria takich kondensdatorów dla zachowania
wierności epoce.Dawano też baretery. Radziecki 1B5-9 ma ładny wygląd,
jest gruszkowaty i na cokole kołkowym i jest spotykany na wiadomych aukcjach.
No można i dobrać się do akumulatora samochodowego lub motocyklowego z jakąś
komorą uszkodzoną i dostępem do poszczególnych komór i je poprzełączać
na równolegle dla 2V i sporego prądu. Co do ładowania ,to albo współczesna ładowarka
albo-jak wyżej opisałem.
Pozdrawiam Kolegów.
Jacek
ballasttube
3125...6249 postów
3125...6249 postów
Posty: 3308
Rejestracja: czw, 25 marca 2010, 00:12

Re: Powrót do budowy radia reakcyjnego

Post autor: ballasttube »

PS: jeszcze jedno radzieckie lampy dwuwoltowo żarzone
zwykle mają podane Uż do 2,2V.
Dla 3S4T można wyliczyć malutki oporek redukcyjny
dla 2,8V-2,2V /prąd żarzenia lampy w opcji włókien w szereg.
Tak poglądowo: zasilacz "Szarotki" dla lamp 1,4V żarzenia,
stabilizowany selenami z braku wówczas diod Zenera
daje luzem ok.9V.Jeszcze też z powodu cienkiego drutu uzwojenia.
A potem wszystko "przysiada" do ok.1,%V pod obciążeniem
pięcioma lampkami.Prąd całkowity żarzenia był 0,15A.
ballasttube
3125...6249 postów
3125...6249 postów
Posty: 3308
Rejestracja: czw, 25 marca 2010, 00:12

Re: Powrót do budowy radia reakcyjnego

Post autor: ballasttube »

Ops,miało być "5" zamiast"%".Sorry.
Olkus
2500...3124 posty
2500...3124 posty
Posty: 2850
Rejestracja: śr, 12 maja 2021, 10:57
Lokalizacja: Kraków/Węglówka
Kontakt:

Re: Powrót do budowy radia reakcyjnego

Post autor: Olkus »

A może zasilacz żarzenia na diodach i tranzystorach germanowych?

Pozdrawiam,
A.
Kupię lampy: 35Z4GT, 12K8GT,
Awatar użytkownika
Marek7HBV
3125...6249 postów
3125...6249 postów
Posty: 3923
Rejestracja: wt, 1 grudnia 2015, 19:26

Re: Powrót do budowy radia reakcyjnego

Post autor: Marek7HBV »

W zasadzie ten odbiornik powinien wystarczyć do zasilania głośnika. Wystarczy zamiast słuchawek zastosować transformator i dostosować prąd anody 2Ż4 pr-kiem 470 do wartości 10-15 mA {wskazane podnieść napięcie zasilania do ok 100 V, co przy zasilaniu z sieci nie jest problemem}. Jako głośnikowy ,jak pisałem, można zastosować dowolny mały transformator sieciowy o mocy 2-3 W, po przełożeniu blaszek rdzenia na wersję ze szczeliną i ewentualna korektę uzwojenia wtórnego {w zależności od głośnika}. Dużo zależy od wielkości sygnału z anteny i należy wykonać test, bo to co wystarczy dla słuchawek może być za mało dla głośnika. Zasilacz można zrobić nawet ze śmieci, ale trzeba uważać na zmiany napięć przy podłączaniu odbiornika. Zasilacz do szarotki był zaprojektowany jako rozłączny, co powodowało duże ryzyko uszkodzenia lamp podczas podłączania odbiornika do pracującego zasilacza. Rezygnując z funkcji ,,bateryjny,, i montując zasilacz w odbiorniku na stałe znacznie zmniejszymy ryzyko uszkodzeń. Stosując transformator zasilający z dużym zapasem mocy {10-20 W} ułatwimy pracę prostowników i filtrów.
ballasttube
3125...6249 postów
3125...6249 postów
Posty: 3308
Rejestracja: czw, 25 marca 2010, 00:12

Re: Powrót do budowy radia reakcyjnego

Post autor: ballasttube »

Dlatego pewnie dali stabilizację napięcia żarzenia selenem
jako archaicznym Zenerem?
Bo te 150 V luzem anodowego lampki szarotkowskie powinny na
zimno na chwilę wytrzymać?
Pozdrawiam Kolegów.
Jacek
ODPOWIEDZ